Algemeen

"Dr. Plaisier: Radicale stappen voor samengaan Rome en Reformatie"

Reformatorisch Dagblad - 20 mei 2019

Het is tijd voor radicale stappen met betrekking tot het samengaan van Rome en Reformatie. Vereniging is niet meer een vrijblijvend iets, zei dr. Arjan Plaisier zaterdag tijdens een jubileumviering van de lokale Raad van Kerken van Amersfoort.

„Het is tijd voor een erkenning van de kant van de Reformatie dat de kerk van Rome de kerk is van de eeuwen die teruggaat op de apostelen. Dat God die kerk door afvalligheid en corruptie heen deze kerk trouw is gebleven”, zo stelde de missionaire predikant uit Apeldoorn. „Dat betekent erkenning van de dienst van deze kerk, inclusief haar hiërarchie van bisschoppen onder de paus. Omgekeerd is het nodig dat de scheiding in de zestiende eeuw niet gelijkgezet kan worden met afvalligheid, maar met een buiten de kerk terechtkomen van vitaal christendom, dat voor miljoenen tot zegen is geweest tot op de huidige dag.”
De Raad van Kerken van Amersfoort vierde zijn 50-jarig jubileum onder het motto ”Kunnen Rome en Reformatie samen op weg?” Als Luther het verzameld werk van de voormalige paus Benedictus XVI tot zijn beschikking zou hebben gehad, dan achtte dr. Plaisier het „vrijwel uitgesloten” dat Luther uit de Rooms-Katholieke Kerk was gestapt. „Omgekeerd is het een feit dat Luthers ”Anliegen” en veel van zijn theologie intussen door Rome als legitiem geluid in de brede christelijke traditie wordt geaccepteerd. Er zijn zeker na Vaticanum II door rooms-katholieke theologen wel dingen beweerd die nog heel wat verder gingen dan Luther.”
Toch sprak dr. Plaisier van een „gelukkige schuld” bij het schisma in de zestiende eeuw. „Er is een bepaald type van christelijk geloof, dat zeker ook zijn wortels in het Nieuwe Testament heeft, met kracht tot ontwikkeling gekomen. De kerk van de Reformatie greep terug op Paulus en de verkondiging van het Evangelie van het kruis.” Twee gestalten, door de breuk, maar het blijft één Heer en één doop. Plaisier stelde dat op het punt van de rechtvaardiging, eucharistie en Maria geen kerkscheidende verschillen zijn. Bij het pausdom ligt gevoelsmatig nog de meeste pijn.
Schrift
Prof. dr. Marcel Poorthuis, hoogleraar aan de Tilburg School of Theology, vroeg zich af of je als kerken elkaar moet opzoeken in je zwakte. „Ik ontmoet het protestantisme liever in kracht, in liefde voor de Schrift. De Bijbel is een draagbaar vaderland: je slaat hem open en het wonder voltrekt zich. De katholieke benadering is toch hiërarchischer: er moet altijd een priester of bisschop bij. Dat kan een belemmering zijn voor directe communicatie van het geloof.”
Prof. Poorthuis wilde de protestantse kerken beschouwen als deel van de ene heilige katholieke en apostolische kerk. „Protestantse kerken hebben de ononderbroken keten met de eerste christenen wel degelijk bewaard. De drager van de apostoliciteit is volgens de protestantse theologie, de christelijke gemeente, niet exclusief de bisschop. Tegelijkertijd is het bisschopsambt een essentiële vorm van de christelijke traditie en van continuïteit. Maar de Rooms-Katholieke Kerk heeft weinig oog gehad voor het belang van de plaatselijke christelijke gemeente.”
De kerkopvatting van het protestantisme, de kerk moet telkens hervormd worden, is een verrijking voor het rooms-katholieke kerkbegrip, aldus prof. Poorthuis. „Op het punt van rituelen hebben protestanten nog een flinke barrière te nemen. Het is doorgaans de liturgie als eerbied voor God en als geestelijke ruimte die indruk maakt op protestanten. Dat de Katholieke Kerk een dam kan opwerpen tegen vrijzinnigheid is misschien waar, maar nog beter is het een geestelijke ruimte van aanbidding en wederkerig dienstbetoon te ontwikkelen waarin ook vrijzinnigen welkom zijn.”

Relevante artikelen uit diverse bronnen

"Reformatie ging al snel internationaal"

Reformatorisch Dagblad 28-06-2019

"Balanceren tussen waarheid en eenheid"

Protestants Nederland 05-06-2019

“Focus bij oecumene op de eenheid in Christus”

Protestants Nederland 05-06-2019

"Vijfhonderd jaar Reformatie, een blijvende uitdaging voor de oecumene "

Protestants Nederland 05-06-2019

"Het jansenisme. Een rooms-katholieke ketterij?"

Weblog Dr. P.de Vries 22-05-2019

"Katholiek en hervormd (gereformeerd)"

Dr. P. de Vries 04-05-2019

Hoogleraren over Rome/Reformatie. "Is Rome veranderd?"

Prof. Dr W. van Vlastuin 25-04-2019

„Rooms-Katholieke Kerk bestempelt protestantse gemeente in Alpen als sekte”

Reformatorisch Dagblad 16-03-2019

"Rooms-katholieken ontdekken Luther als kerkhervormer"

Protestants Nederland 20-02-2019

"Oproep voor gezamenlijk avondmaal en eucharistie"

Nederlands Dagblad 13-02-2019

"Boek Veluanus in moderne taal"

Barneveld Vandaag 05-02-2019

"Rooms Katholieke Kerk in zwaar weer"

Onseilandschouwen 05-02-2019

"Lutherse kerken bevestigen engagement voor de eenheid"

Kerknet 30-01-2019

“De kerk heeft toekomst waar ze zich verbindt met anderen”

Website PKN 30-01-2019

"Christenen hebben baat bij biecht."

Reformatorisch Dagblad 28-01-2019

"Biechten mag, in een gesprek van hart tot hart"

Reformatorisch Dagblad 14-01-2019

"Katholieken gingen stiekem op blote voeten de straat op voor God"

NRC 04-01-2019

"ds. Hegger: 'Ik wil het wezenlijke van het christendom laten zien'"

EO Visie Geloven 02-01-2019

"Willibrord, bron van missionaire inspiratie"

Reformatorisch Dagblad 06-11-2018

"Willibrord, bron van missionaire inspiratie"

Reformatorisch Dagblad 06-11-2018

Dáárom bidt de Kerk voor de overledenen

Katholiek Nieuwsblad 02-11-2018

"Dominee Pieter Versloot nodigt Groningers uit voor de biecht"

Trouw 19-08-2018

"Paus in Genève: oecumene plaatst Christus boven verdeeldheid"

Katholiek Nieuwsblad 21-06-2018

"Wat is nu wèl het verschil tussen katholiek en protestant?"

Dag6 04-04-2018

Luthers boodschap laat zich niet reduceren tot de "rechtvaardiging van de goddeloze"

Reformatorisch Dagblad 30-10-2017

“De scheiding tussen Rooms-Katholiek en Protestant is achterhaald”

NieuwWij verbindt de verschillen 15-10-2017

Hoogleraren over Rome-Reformatie: "Ook de Reformatie heeft een reformatie nodig"

Prof. Dr. W. van Vlastuin 10-10-2017

Hoogleraren over Rome/Reformatie. "Is de roomse kerk reformatorischer geworden?"

Prof. Dr W. van Vlastuin 07-04-2005

Collecties in categorie

Algemeen

In deze collectie verschijnen algemene berichten over de verhouding rooms-katholieken en protestanten die niet in een specifieke collectie thuishoren.

Wat is katholiek?

In de volksmond wordt het woord katholiek meestal gebruikt als een synoniem voor de Rooms-Katholieke kerk. Dit is niet juist. In deze collectie wordt duidelijk gemaakt wat het onderscheid is. De formele betekenis van het woord katholiek is universeel of algemeen.

Wat is rooms-katholiek?

Rooms-katholiek is niet hetzelfde als katholiek. Rooms-katholieken zijn volgelingen die de leer van Rome aanhangen. Katholieken zijn christenen bij wie Christus centraal staat in hun geloofsleven.

Wat is protestant?

De protestanste kerken zijn ontstaan na de Reformatie. De bekendste reformatoren waren Luther, Calvijn en Zwingli. Nadat de rooms-katholieke kerk afstand genomen had van de standpunten der reformatoren tijdens het Concilie van Trente, zijn de protestantse kerken ontstaan. In de loop der jaren zijn dat in Nederland, door kerkscheuringen, verschillende denominaties geworden, zoals, Protestantse Kerk in Nederland, Hersteld Hervormde Kerk, Gereformeerde Gemeenten, Christelijk Gereformeerde Kerk en nog andere.

Vijf sola's

In de Reformatie is met name opgeroepen om terug te gaan naar de echte kenmerken van de Vroege Kerk. Met name de mistoestanden in de vorm van aflaten, goede werken en heiligverklaringen werden aan de kaak gesteld. Daartegenover werden, op de Bijbel gebaseerde, waarheden zoals het Woord, genade, geloof, Christus en de glorie van God op de voorgrond geplaatst.

Rechtvaardiging & heiliging

Luther ontdekte bij de bestudering van de brief aan de Galaten hoe zondige mensen rechtvaardig voor God kunnen worden. Hij ontdekte hierin dat hetgeen geleerd werd door Rome in tegenstelling was met hetgeen Gods Woord hierover zegt. De Bijbel zegt dat we alleen door het geloof in Jezus Christus gerechtvaardigd kunnen worden.

Belijdenisgeschriften

Zowel de kerken van de Reformatie als de rooms-katholieke kerk hebben belijdenisgeschriften. Bij de Nederlandse protestantse kerken moet dan met name gedacht worden aan de Heidelbergse Catechismus, de Nederlandse Geloofsbelijdenis en de Dordtse Leerregels. Bij de Rooms-Katholieke kerk kennenwe de Cathechismus van de Rooms-Katholieke kerk, diverse pauselijke encyclieken en besluiten van concilies.

Kerkorde, liturgie en ambten

Vanaf het ontstaan van de christelijke kerk is er aandacht geweest voor de handhaving van kerkelijke orde, voor inrichting van de eredienst en voor de vervulling van de ambten. Na de reformatie zijn er grote verschillen ontstaan op dit gebied tussen protestanten en rooms-katholieken.

Verwijzingen naar boeken

Over de reformatie en de verhouding Rome - Reformatie zijn vele boeken verschenen. In deze categorie worden fragmenten uit boeken weergegeven die van belang zijn voor de wederzijdse beeldvorming tussen rooms-katholieken en protestanten (Komende tijd worden nog meer relevante boekfragmenten toegevoegd)

Overige relevante artikelen

In allerlei periodieken is geschreven over de verhouding Rome - Reformatie. In deze collectie een groot aantal artikelen die niet specifiek zijn toegewezen aan een bepaalde categorie.