Wat is protestant?

"Katholiek en protestant" Waarin onderscheidt de protestant zich van de rooms-katholiek?

In de Rechte Straat - 1 augustus 1995

"Verschillen tussen katholieken en protestanten zijn op te vatten als verschillen in identiteit. Deze uit zich in de wijze waarop zij de waarheid beleven en zich als groep formeren en gedragen".

"Katholieken en protestanten hielden ruim vier eeuwen geleden op, één groep te zijn. Ze gingen hun eigen wegen en beperkten de communicatie in de regel tot hun eigen kring. Deze breuk in de groepvorming had zijn weerslag op de waarheidsbeleving. De protestant ging daarbij de nadruk leggen op de inhoud van openbaring en heil, de katholiek op de bemiddeling ervan.

De nadruk op de inhoud geeft de protestant affiniteit met het Woord, met de Bijbel, het Evangelie en met Christus als het hart hiervan.

De nadruk op de bemiddeling van het heil geeft de katholiek grote aandacht voor de betekenis van de kerk, voor sacramenten, ambt en gezag, de paus, Maria en de heiligen.

Dit bracht ook cultuurverschillen met zich mee. De cultuur van de protestant is een cultuur van het Woord. Hij weet zich als persoon aangesproken en kan goed spreken. Hij houdt vast aan zijn uitgangspunten.

De cultuur van de katholiek is daarentegen meer gericht op bijeenhouden, zorgzaamheid, practische hulp, hij sluit compromissen, hij vindt de groep belangrijker dan het individu.

Misschien kan dit stukje u helpen om beter te begrijpen dat er zulke grote ingrepen plaatsvinden in het leven van mensen wanneerzij van katholiek, protestants worden of omgekeerd.

Er zijn geen aangeprate of aangeleerde geschillen in het geding, maar volgens deze schrijver gaat het om de echte, wezenlijke geloofsbelevenis. Daar kun je wat van herkennen als je wat beter let op de geloofsbelevenis van de verschillende groepen. Zie het voor u, een in de protestantse leer opgevoede oude man, die met betraande ogen achter een Maria-processie aanloopt. Dat kan gewoon niet. Of een r.-k. gelovige die niet gelooft in de waardigheid van de paus. Het zijn beide onmogelijke dingen.

De protestant wil met het Woord leven, de katholiek met de kerk.

Als echte reformatorischeprotestant wil je leven uit het Woord van God alleen. Zonder dat de kerk iets aan je zaligheid af of toe kan doen. Zonder dat heiligen daar bij nodig zijn. Zonder dat Maria daarin ook maar de kleinste plaats heeft.

Als we op deze wijze elkaar eens aan durven te zien, zullen we ontdekken dat er zoveel wezenlijk verschil is tussen de leer van Rome en de leer van de Reformatie, dat we nooit meer kunnen denken aan ''oecumene'' zonder meer.

Deze afstanden kunnen niet met een praatje overbrugd worden of met een heleboel goede bedoelingen. Zelfs niet door een goedwillende paus of wat voor hooggeplaatste ook. Er zijn verschillen die tot de bodem van ons bestaan reiken. Verschillen die onze ziel betreffen. Dus toch altijd op voet van oorlog?

Nee! Maar op de knieën voor God, de Inspirator van het Woord.

Moeten dan de katholieken gaan luisteren naar de protestanten? Of omgekeerd?

Nee! Verre van dat.

Protestanten en katholieken moeten samen gaan buigen voor het Woord. Dat is het bevel van God Zelf. Dat is de weg naar ware verzoening en echte, heuse oecumene.

Dan heeft de protestant niet meer genoeg aan ''goed kunnen praten'', dan kan de katholiek zijn beelden en zelfs zijn kerk missen, als hij of zij Jezus maar heeft!

Relevante artikelen uit diverse bronnen

Collecties in categorie

Algemeen

In deze collectie verschijnen algemene berichten over de verhouding rooms-katholieken en protestanten die niet in een specifieke collectie thuishoren.

Wat is katholiek?

In de volksmond wordt het woord katholiek meestal gebruikt als een synoniem voor de Rooms-Katholieke kerk. Dit is niet juist. In deze collectie wordt duidelijk gemaakt wat het onderscheid is. De formele betekenis van het woord katholiek is universeel of algemeen.

Wat is rooms-katholiek?

Rooms-katholiek is niet hetzelfde als katholiek. Rooms-katholieken zijn volgelingen die de leer van Rome aanhangen. Katholieken zijn christenen bij wie Christus centraal staat in hun geloofsleven.

Wat is protestant?

De protestanste kerken zijn ontstaan na de Reformatie. De bekendste reformatoren waren Luther, Calvijn en Zwingli. Nadat de rooms-katholieke kerk afstand genomen had van de standpunten der reformatoren tijdens het Concilie van Trente, zijn de protestantse kerken ontstaan. In de loop der jaren zijn dat in Nederland, door kerkscheuringen, verschillende denominaties geworden, zoals, Protestantse Kerk in Nederland, Hersteld Hervormde Kerk, Gereformeerde Gemeenten, Christelijk Gereformeerde Kerk en nog andere.

Vijf sola's

In de Reformatie is met name opgeroepen om terug te gaan naar de echte kenmerken van de Vroege Kerk. Met name de mistoestanden in de vorm van aflaten, goede werken en heiligverklaringen werden aan de kaak gesteld. Daartegenover werden, op de Bijbel gebaseerde, waarheden zoals het Woord, genade, geloof, Christus en de glorie van God op de voorgrond geplaatst.

Rechtvaardiging & heiliging

Luther ontdekte bij de bestudering van de brief aan de Galaten hoe zondige mensen rechtvaardig voor God kunnen worden. Hij ontdekte hierin dat hetgeen geleerd werd door Rome in tegenstelling was met hetgeen Gods Woord hierover zegt. De Bijbel zegt dat we alleen door het geloof in Jezus Christus gerechtvaardigd kunnen worden.

Belijdenisgeschriften

Zowel de kerken van de Reformatie als de rooms-katholieke kerk hebben belijdenisgeschriften. Bij de Nederlandse protestantse kerken moet dan met name gedacht worden aan de Heidelbergse Catechismus, de Nederlandse Geloofsbelijdenis en de Dordtse Leerregels. Bij de Rooms-Katholieke kerk kennenwe de Cathechismus van de Rooms-Katholieke kerk, diverse pauselijke encyclieken en besluiten van concilies.

Kerkorde, liturgie en ambten

Vanaf het ontstaan van de christelijke kerk is er aandacht geweest voor de handhaving van kerkelijke orde, voor inrichting van de eredienst en voor de vervulling van de ambten. Na de reformatie zijn er grote verschillen ontstaan op dit gebied tussen protestanten en rooms-katholieken.

Verwijzingen naar boeken

Over de reformatie en de verhouding Rome - Reformatie zijn vele boeken verschenen. In deze categorie worden fragmenten uit boeken weergegeven die van belang zijn voor de wederzijdse beeldvorming tussen rooms-katholieken en protestanten (Komende tijd worden nog meer relevante boekfragmenten toegevoegd)

Overige relevante artikelen

In allerlei periodieken is geschreven over de verhouding Rome - Reformatie. In deze collectie een groot aantal artikelen die niet specifiek zijn toegewezen aan een bepaalde categorie.