Wat is rooms-katholiek?

Rooms-katholiek is niet hetzelfde als katholiek. Rooms-katholieken zijn volgelingen van de kerk van Rome. Katholieken zijn christenen bij wie Christus het middelpunt van hun geloofsleven is.

Wereldsynode moet leiden tot zuivering van de Rooms-Katholieke Kerk

Reformatorisch Dagblad - 18 oktober 2021

Wereldsynode moet leiden tot zuivering van de Rooms-Katholieke Kerk

Een zekere synodale inspraakstructuur van de Rooms-Katholieke kerk. Dat moet het antwoord zijn op de seksuele en financiële schandalen die deze kerk sinds decennia teisteren. Geestelijken en gewone gelovigen gaan de komende twee jaar erover in debat.

De paus heeft er genoeg van. Nota bene aan de vooravond van de opening van de synode over de ”synodaliteit” (een vertaalde term uit het Italiaans, in het Duits en Engels wordt gesproken van ”synodale weg”), op 9 oktober, ging de beerput weer open.

Ditmaal was het de beurt aan Frankrijk. Uit een onafhankelijk rapport bleek dat daar sinds de jaren vijftig meer dan 333.000 kinderen door kerkfunctionarissen zijn misbruikt. In dezelfde week kwam het gerechtshof in het Vaticaan weer bij elkaar in de zaak tegen een hoge kardinaal die miljoenen euro’s aan kerkfondsen had laten verdwijnen.

Antwoord
De synode over de synodaliteit moet het antwoord zijn op de seksuele en financiële schandalen die de Rooms-Katholieke Kerk sinds decennia teisteren. De kerk is sterk hiërarchisch georganiseerd, waarbij de absolute hoofdrol is weggelegd voor priesters die uiteindelijk kunnen opklimmen tot bisschop of die tot kardinaal kunnen worden benoemd.

Volgens de paus zijn het klerikalisme en carrièrisme van de geestelijkheid debet aan de problemen van de kerk. „Klericalisme (…) leidt tot een uitwas in de kerk en ondersteunt en helpt het kwaad dat we vandaag veroordelen te bestendigen”, schreef de paus in 2018 in een openbare brief waarin hij kindermisbruik veroordeelde. „Nee zeggen tegen misbruik betekent een nadrukkelijk nee zeggen tegen alle vormen van klerikalisme.”

Een methode om het klerikalisme in te perken is om niet-geestelijken een stem in het kapittel te geven. Dat is het idee achter de synode over de synodaliteit. Dit is een ander soort synode dan de kerk gewend is. Het is dus geen vergadering van bijna alleen de bisschoppen in het Vaticaan voor een paar weken, maar een heus proces dat twee jaar gaat duren en de hele wereld als ‘theater’ heeft. Een wereldsynode kortom.

Vanaf volgende week moet elke bisschop in zijn bisdom de aanzet geven tot discussie. Uiteindelijk wordt een weerslag van meningen en ideeën wereldwijd in oktober 2023 in het Vaticaan gepresenteerd.

Open communicatie
De bedoeling is dat op de synode alle leden van de kerk („alle gedoopten”, zegt de paus) worden gehoord over hun noden en wensen. „De Geest vraagt ons te luisteren naar de vragen, zorgen en hoop van elke kerk, volk en natie”, zei de paus afgelopen zondag aan het begin van de synode. „Laten we onze harten niet afsluiten voor het geluid; laten we niet geblokkeerd blijven in onze zekerheden”.

Het heeft wel iets weg van de ”synodale weg”, die in Duitsland in 2019 is opgezet als reactie op de misbruikschandalen. Hierbij moet open communicatie tussen alle gelovigen leiden tot iets nieuws. In Duitsland zijn tot dusverre de hete hangijzers van de kerk, zoals het priestercelibaat en de rol van de vrouw, besproken. Naar verwachting gebeurt dat ook tijdens de synode over de synodaliteit.

Geen democratie
De vraag is wel of er echt wat gaat veranderen. Wordt het progressieve geluid gehonoreerd en wordt bijvoorbeeld het verplicht celibaat afgeschaft? Krijgen leken meer te zeggen? Het is maar zeer de vraag. De paus heeft het laatste woord, en hij heeft al laten weten geen richtingenstrijd of een democratie te willen.

„Het Woord van God leidt de synode en voorkomt dat deze een kerkelijk congres, een studiegroep of een politieke bijeenkomst, een parlement wordt, maar veeleer een genadevol gebeuren, een door de Geest geleid proces van genezing”, zei Franciscus in de preek tijdens de openingsmis van de synode vorige week zondag.

Relevante artikelen uit diverse bronnen

Paus verwerpt Maria als „medeverlosseres”

Reformatorisch Dagblad 27-03-2021

„Hoogste gezag paus niet overschatten”

Reformatorisch Dagblad 25-03-2021

"Het is wachten op de gehuwde priester"

Tubantia 16-10-2019

"Zijn de stoelendans (en de onrust) binnen de Vaticaanse communicatie voorbij?"

Katholiek Nieuwsblad 18-07-2019

"Christendom zonder Heilige Geest is vreugdeloos moralisme"

Kerknet 19-06-2019

"Aanbeveling Vaticaan: Getrouwde priesters en vrouwen moeten tekort tegengaan"

Algemeen Dagblad 17-06-2019

"Paus geeft impuls aan charismatische vernieuwing van de Kerk"

Kerknet 08-06-2019

**Paus: meer gebed en minder handel in Lourdes**

Dagblad van het Noorden 07-06-2019

"Paus Franciscus beschuldigd van ketterij"

Reformatorisch Dagblad 02-05-2019

"Benedictus XVI oneens met koers Vaticaan"

Reformatorisch Dagblad 16-04-2019

"De Goede Week van dag tot dag"

Katholiek.nl 13-04-2019

Paus "Franciscus wil écht dat gelovigen zijn ring niet kussen"

De Dagelijkse Standaard 27-03-2019

"Paus Franciscus, de linkse dictator"

Doorbraak.be 16-03-2019

"Carnaval is afgelopen dus nu tijd voor vasten en dat kan ook volgens je eigen spelregels"

Eindhovens Dagblad 10-03-2019

"Wereldwijd meer katholieken, maar voor het eerst sinds 2010 weer minder priesters"

Nederlands Dagblad 07-03-2019

"De Vastentijd, wat is dat?"

Katholiek.nl 05-03-2019

"Paters en pastoors tegen het carnaval"

Nederlands Dagblad 02-03-2019

"Groot tekort aan priesters in Amazonegebied: Vaticaan overweegt om het celibaat te herzien"

Het Nieuwsblad 25-02-2019

"1 op 8 kardinalen is ouder dan 90"

Kerknet 05-01-2019

"Onze God heeft geen offers nodig"

Katholiek Nieuwsblad 04-01-2019

"Kaski: Aantal rooms-katholieken in Nederland daalt met 55.000 per jaar"

Reformatorisch Dagblad 02-01-2019

"De verbrokkeling van katholiek Brabant"

Brabants Dagblad 27-12-2018

"De kerk is uit, leve de kerk: inleiding en interactieve kaart"

Eindhovens Dagblad 22-12-2018

"Eijk voorziet minder, maar wel betere katholieken"

Nederlands Dagblad 14-12-2018

"Kardinaal Wim Eijk, de baas van vrijwel niets"

NRC 12-12-2018

De helft van de Belgen noemt zich katholiek, maar wat betekent dat nog? “Niet meer naar de mis, wel ...

Het nieuwsblad 21-11-2018

De aflaat in 2018

Reformatorisch Dagblad 12-11-2018

Antoine Bodar: Leven in een bezeten tijd

Reformatorisch Dagblad 02-11-2018

Aantal katholieken stijgt wereldwijd, behalve in Europa

Nederlands Dagblad 24-10-2018

"Rooms Katholieke kerk.Wat geloven wij?"

Officiele website van de R.K.kerk in Nederland 23-04-2018

Video: Antoine Bodar geeft in een lezing aan hoe r.k. kerk is georganiseerd

11-04-2018

"De Rooms Katholieke kerk en haar oorsprong" Webpagina Mens en Samenleving

Mens en Samenleving 30-12-2014

"Rooms Katholieke kerk" beschrijving op website Katholiek.nl

Website Katholiek.nl 27-01-2013

"Rooms katholiek of charismatisch katholiek" Artikel van Prof. W. v. 't Spijker

In de Rechte Straat 01-01-2010

"Te getuigen van de Christus der Schriften" Recensie boek Ds. Hegger

In de Rechte Straat 01-12-1999

"Katholiek, rooms-katholiek of... helemaal niet katholiek." Artikel van M. V. J. de Craene

Protestants Nederland 01-02-1985

"Reformatorisch licht op de R.K. Kerk" Artikel van Ds. Meyboom en Dr.De Ridder

Protestants Nederland 01-01-1963

Collecties in categorie

Algemeen

In deze collectie verschijnen algemene berichten over de verhouding rooms-katholieken en protestanten die niet in een specifieke collectie thuishoren.

Wat is katholiek?

In de volksmond wordt het woord katholiek meestal gebruikt als een synoniem voor de Rooms-Katholieke kerk. Dit is niet juist. In deze collectie wordt duidelijk gemaakt wat het onderscheid is. De formele betekenis van het woord katholiek is universeel of algemeen.

Wat is rooms-katholiek?

Rooms-katholiek is niet hetzelfde als katholiek. Rooms-katholieken zijn volgelingen die de leer van Rome aanhangen. Katholieken zijn christenen bij wie Christus centraal staat in hun geloofsleven.

Wat is protestant?

De protestanste kerken zijn ontstaan na de Reformatie. De bekendste reformatoren waren Luther, Calvijn en Zwingli. Nadat de rooms-katholieke kerk afstand genomen had van de standpunten der reformatoren tijdens het Concilie van Trente, zijn de protestantse kerken ontstaan. In de loop der jaren zijn dat in Nederland, door kerkscheuringen, verschillende denominaties geworden, zoals, Protestantse Kerk in Nederland, Hersteld Hervormde Kerk, Gereformeerde Gemeenten, Christelijk Gereformeerde Kerk en nog andere.

Vijf sola's

In de Reformatie is met name opgeroepen om terug te gaan naar de echte kenmerken van de Vroege Kerk. Met name de mistoestanden in de vorm van aflaten, goede werken en heiligverklaringen werden aan de kaak gesteld. Daartegenover werden, op de Bijbel gebaseerde, waarheden zoals het Woord, genade, geloof, Christus en de glorie van God op de voorgrond geplaatst.

Rechtvaardiging & heiliging

Luther ontdekte bij de bestudering van de brief aan de Galaten hoe zondige mensen rechtvaardig voor God kunnen worden. Hij ontdekte hierin dat hetgeen geleerd werd door Rome in tegenstelling was met hetgeen Gods Woord hierover zegt. De Bijbel zegt dat we alleen door het geloof in Jezus Christus gerechtvaardigd kunnen worden.

Belijdenisgeschriften

Zowel de kerken van de Reformatie als de rooms-katholieke kerk hebben belijdenisgeschriften. Bij de Nederlandse protestantse kerken moet dan met name gedacht worden aan de Heidelbergse Catechismus, de Nederlandse Geloofsbelijdenis en de Dordtse Leerregels. Bij de Rooms-Katholieke kerk kennenwe de Cathechismus van de Rooms-Katholieke kerk, diverse pauselijke encyclieken en besluiten van concilies.

Kerkorde, liturgie en ambten

Vanaf het ontstaan van de christelijke kerk is er aandacht geweest voor de handhaving van kerkelijke orde, voor inrichting van de eredienst en voor de vervulling van de ambten. Na de reformatie zijn er grote verschillen ontstaan op dit gebied tussen protestanten en rooms-katholieken.

Verwijzingen naar boeken

Over de reformatie en de verhouding Rome - Reformatie zijn vele boeken verschenen. In deze categorie worden fragmenten uit boeken weergegeven die van belang zijn voor de wederzijdse beeldvorming tussen rooms-katholieken en protestanten (Komende tijd worden nog meer relevante boekfragmenten toegevoegd)

Overige relevante artikelen

In allerlei periodieken is geschreven over de verhouding Rome - Reformatie. In deze collectie een groot aantal artikelen die niet specifiek zijn toegewezen aan een bepaalde categorie.